ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ - ΤΖΕΗΜΣ ΜΑΝΟΣ
ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ
2009
ΘΑ ΑΛΛΑΞΕΙ ΠΟΤΕ ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΥΓΕΙΑΣ (ΕΣΥ); |
Είναι
απογοητευτική
η κατάσταση των
Ελληνικών νοσοκομείων.
Τα νοσοκομεία
και κέντρα υγείας
στην Ελλάδα είναι
παντελώς ανοργάνωτα,
ενώ η ιατρική εκπαίδευση
είναι ανύπαρκτη.
Η κατάσταση στην
επαρχία είναι
απαράδεκτη και
η ανοργανωσιά
είναι σε όλο της
το μεγαλείο. Όμως,
ακόμα και τα υποτιθέμενα
‘καλά’ νοσοκομεία
των Αθηνών είναι
και αυτά ανοργάνωτα.
Ίσως
θα έπρεπε και οι
αρμόδιοι του υπουργείο
υγείας να βγουν
από τους χρυσελεφάντινους
πύργους τους και
τις καρέκλες τους
που τους κρατάνε
καρεκλοκένταυρους
και να βγουν έξω
να επισκεφτούν
νοσοκομεία για
να δουν την άθλια
κατάσταση στον
τομέα της υγείας
από κοντά. Εύχομαι
να μην πάθουν κάτι
επείγον οι αρμόδιοι
του υπουργείου
υγείας και να χρειαστεί
να πάνε επειγόντως
σε κάποιο εφημερεύον
νοσοκομείο.
Αλλά
και αυτό να γίνει,
και πάλι οι αρμόδιοι
θα τύχουν της καλύτερης
περίθαλψης λόγω
του αξιώματός
τους! Το λέγω αυτό
γιατί θυμήθηκα
πως λίγα χρόνια
πριν κάποιος υπουργός
λιποθύμησε και
σχεδόν άμεσα του
παρείχαν την καλύτερη
φροντίδα στο νοσοκομείο
Αλεξανδρούπολης,
αν και ήταν μια
απλή λιποθυμία.
Αλλά και δήμαρχος
μεγάλης πόλης
πριν λίγα χρόνια
λιποθύμησε και
τον νοσηλεύσανε
σε κρεβάτι εντατικής,
αν και επρόκειτο
πάλι περί απλής
λιποθυμίας!
Θα
ήθελα να παραθέσω
ένα παράδειγμα
του πως λειτουργούν
τα ανοργάνωτα
ελληνικά νοσοκομεία.
Γνωστή μου, λοιπόν,
εμφάνισε πόνο
στο στήθος. Πήρε
μόνη της μια ασπιρίνη.
Πήγε μετά στο κέντρο
υγείας όπου της
έκαναν καρδιογράφημα
που (όπως της είπαν)
δεν ήταν διαγνωστικό,
της έδωσαν υπογλώσσιο
νιτρώδες και την
παρέπεμψαν στο
επαρχιακό γενικό
νοσοκομείο. Επειδή
όμως εκεί έχασε
τον άνδρα της από
ιατρική αμέλεια
(πέθανε από κόκαλο
κρέατος που κατάπιε,
τρύπησε τον οισοφάγο
και έκανε μεσοθωρακίτιδα,
αλλά οι ιατροί
δεν το διέγνωσαν,
αν και τους είπε
‘μου κόλλησε το
κόκαλο’), φοβήθηκε
και ζήτησε να πάει
στην Αθήνα.
Την
πήγαν τα παιδιά
της οδικώς σε πολύ
μεγάλο πανεπιστημιακό
εφημερεύον νοσοκομείο
των Αθηνών. Εκεί
οι αθεόφοβοι δεν
έκαναν καμία διαλογή
(triage) για να δει
άμεσα ιατρό, αλλά
της έδωσαν αριθμό
προτεραιότητας
και της είπαν ότι
θα την φωνάξουν!
Η κυρία περίμενε
στον διάδρομο
των επειγόντων
κάπου 1.5 – 2 ώρες. Είναι
θαύμα πως δεν πέθανε
το διάστημα αυτό
από κάποια σοβαρή
αρρυθμία ή επέκταση
της νέκρωσης της
καρδιάς.
Τελικά
την είδαν οι ιατροί
στα επείγοντα
και με παράκληση
της κόρης της στον
διευθυντή, βρήκε
κρεβάτι στην καρδιολογική
εντατική. Το απίστευτο
όμως είναι πως
σε όλη τη νοσηλεία
της κανείς δεν
της έβαλε μάσκα
ή έστω γυαλιά οξυγόνου
(ρινική κάνουλα).
Το άλλο απίστευτο
είναι πως έκανε
θρομβόλυση 12 ώρες
μετά (ενώ ο επιθυμητός
χρόνιος στα δυτικά
νοσοκομεία είναι
30 λεπτά από την είσοδο
στο νοσοκομείο!),
αφού όχι μόνον
έχασε χρόνο περιμένοντας
στον διάδρομο
έξω από το τμήμα
επειγόντων περιστατικών,
αλλά χάσανε και
οι ιατροί χρόνο
με περιττές εξετάσεις
όπως ακτινογραφίες
αυχένα!
Τελικά
η ασθενής έζησε
και είναι καλά
για να διηγείται
την περιπέτειά
της! Αυτά μου περιέγραψε
η ίδια, αλλά επιφυλάσσομαι
για την αλήθεια
ή μη των λεγομένων
της, μιας και δεν
είμαι μάρτυς του
γεγονότος, αλλά
ούτε η ίδια είχε
μια κάμερα να καταγράφει
το περιστατικό.
Άλλη
κυρία που τυχαίως
συνάντησα μου
διηγήθηκε ότι
ο νεαρός υιός της
καθώς έπαιζε μπάσκετ
χτύπησε το γόνατό
του. Τον πήγαν σε
γνωστό ‘’κοκαλάδικο’’
νοσοκομείο της
Αθήνας. Εκεί δεν
του έδωσαν καν
μορφίνη ή κωδείνη
για τους πόνους.
Μάλιστα οι ειδικευόμενοι
ιατροί για να διαγνώσουν
την κάκωση έκαναν
τεστ τραβώντας
το γόνατο του ασθενή
(χωρίς καταστολή
και έστω αναλγησία)
με αποτέλεσμα
να λιποθυμήσει
από τον πόνο. Και
όχι μόνον αυτό,
αλλά τον έδιωξαν
χωρίς καν να δέσουν
το γόνατό του ή
να του δώσουν πατερίτσες!
Τελικά ο νεαρός
πήγε σε ιδιωτικό
νοσοκομείο! Θυμάμαι
και μια θεία μου
όταν πριν λίγα
χρόνια έσπασε
τον γοφό της την
πήγαν πήγε στο
ίδιο νοσοκομείο
όπου για πολλές
ώρες οι αθεόφοβοι
ιατροί δεν της είχαν
δώσει μορφίνη
ή άλλο αναλγητικό
και τρελάθηκε
στον πόνο… Να φανταστείτε
στην Ελλάδα πολλοί
χειρουργοί σε
σοβαρό κοιλιακό
άλγος δεν δίνουν
αναλγησία για
να μην δήθεν καλύψει
τον πόνο και παρεμποδίσει
την διάγνωση, σε
αντίθεση με την
διεθνή βιβλιογραφία
που λέει πως μετά
την αρχική εκτίμηση
(με την οποία θα
έχουν μπει πιθανές
διαγνώσεις) σε
ασθενείς με οξύ
κοιλιακό άλγος
δίνουμε αναλγησία
γιατί έχει συμβεί
(ιδίως σε ηλικιωμένους)
ασθενείς να πάθουν
ανακοπή από τον
πόνο.
Το
σίγουρο είναι
πως η κατάσταση
στα ελληνικά νοσοκομεία
και κέντρα υγείας
είναι με 3 λέξεις
άθλια, ανοργάνωτη
και απαράδεκτη.
Τα ελληνικά νοσοκομεία
είναι 30 χρόνια πίσω
σε σχέση με νοσοκομεία
δυτικών χωρών,
και είναι πίσω
σε όλους τους τομείς:
οργάνωση, αμοιβές,
υλικοτεχνική υποδομή,
επάρκεια προσωπικού,
επίπεδο γνώσεων
(updated &
evidence
based) κτλ.
Το πιο ανοργάνωτο
τμήμα των νοσοκομείων
είναι το τμήμα
επειγόντων περιστατικών.
Για
τα κέντρα υγείας
δεν γίνεται αναφορά,
αφού ο μόνος ρόλος
τους είναι να παραπέμπουν
τους ασθενείς
στο νοσοκομείο,
συχνά χωρίς καν
να τους σταθεροποιήσουν
(άλλωστε δεν υπάρχει
ούτε η υλικοτεχνική
υποδομή, ούτε τα
μηχανήματα, ούτε
τα φάρμακα, αλλά
ούτε και οι γνώσεις
– ιδίως από τους
ανειδίκευτους
αγροτικούς ιατρούς).
Αλλά και στα νοσοκομεία,
ο μόνος τους ρόλος
είναι η διακομιδή
στα μεγάλα νοσοκομεία
των Αθηνών και
Θεσσαλονίκης.
Η
ερώτηση είναι
γιατί δεν καταργούν
όλα αυτά τα άχρηστα
κέντρα υγείας
και – όπως στις ΗΠΑ
– να μεταφέρουν
γρήγορα τα περιστατικά
(με πλήρως εξοπλισμένα
ασθενοφόρα και
έμπειρο προσωπικό
– όχι κατ’ ανάγκη
ιατροί, αφού και
ένας νοσηλευτής
μπορεί να διασωληνώσει
με λαρυγγική μάσκα)
στο πλησιέστερο
ΚΑΤΑΛΛΗΛΟ νοσοκομείο
(αντί του γελοίου
φαινομένου ο ασθενής
σαν μπαλάκι να
μεταφέρεται από
το αγροτικό ιατρείο
στο κέντρο υγείας,
από εκεί στο νομαρχιακό
νοσοκομείο και
από εκεί σε νοσοκομείο
των Αθηνών ή της
Θεσσαλονίκης).
Αλλά
και τα νομαρχιακά
νοσοκομεία της
επαρχίας δεν θα
έπρεπε να στελεχωθούν
με το αναγκαίο
ιατρονοσηλευτικό
προσωπικό, να αγοραστούν
τα κατάλληλα μηχανήματα
και να οργανωθούν
καλύτερα με πιο
έμπειρους ιατρούς;
Σήμερα απλά λειτουργούν
ως κέντρα διακομιδών.
Το απίστευτο όμως
είναι πως και τα
αθηναϊκά νοσοκομεία
είναι ανοργάνωτα
(π.χ. μου είπαν πως
στο νοσοκομείο
Ιπποκράτειο ακόμα
δεν πήραν αξονικό
τομογράφο, το μεταφέρω
με επιφύλαξη).
Πέρα
από ευχολόγια,
προτίθεται το
υπουργείο υγείας
να βελτιώσει το
τρισάθλιο ΕΣΥ
(Εθνικό Σύστημα
Υγείας); Ήδη χιλιάδες
Έλληνες ιατροί
απογοητεύονται
από τα τρισάθλια
(σε σχέση με τα νοσοκομεία
του εξωτερικού)
νοσοκομεία της
Ελλάδος και φεύγουν
σε πιο οργανωμένα
νοσοκομεία του
εξωτερικού. Εγώ
προσωπικά έχω
απογοητευτεί τελείως
από το ΕΣΥ, μιας
και πάντα όσο το
θυμάμαι ήταν ανοργάνωτο. Μεγάλο, όμως,
πρόβλημα είναι
η ανύπαρκτη εκπαίδευση
των ιατρών (το ‘training’ που
λένε οι αγγλοσάξονες)…
Και δυστυχώς η
μεγαλύτερη ανοργανωσιά
στην Ελλάδα αφορά
την έγκαιρη και
σωστή αντιμετώπιση
των επειγόντων
περιστατικών ακόμα
και από νοσοκομεία
της Αθήνας.
Ειδικότητα
επείγουσας ιατρικής
δεν υπάρχει στην
Ελλάδα. Να φανταστείτε
στην Ελλάδα όχι
μόνον δεν υπάρχουν
σε δημόσια νοσοκομεία
οργανωμένα (με
τα πρότυπα δυτικών
χωρών) ΤΕΠ (τμήματα
επειγόντων περιστατικών),
αλλά στα υπάρχοντα
ΤΕΠ τους ασθενείς
υποδέχονται ειδικευόμενοι
(δηλαδή ανειδίκευτοι)
μη έμπειροι ιατροί
(αν και είναι παράνομο
οι επιμελητές
ιατροί να εφημερεύουν
από το σπίτι τους
και να μην παρίστανται
στην εφημερία
τους στα ΤΕΠ ή στις
κλινικές) και παράλληλα
ούτε το επαρκές
ιατρονοσηλευτικό
προσωπικό υπάρχει
στα ΤΕΠ, ούτε τα
κατάλληλα μηχανήματα,
ούτε η εμπειρία
στην χρήση των
μηχανημάτων και
την αντιμετώπιση
των επειγόντων,
ενώ φάρμακα επείγουσας
ιατρικής δεν είναι
όλα διαθέσιμα...
Πάντως,
στα ιδιωτικά νοσοκομεία
Ωνάσειο και Ερρίκος
Ντυνάν υπάρχει
ομάδα ανάνηψης
που ανταποκρίνεται
στον ‘μπλε κωδικό’
ανακοπής. Μήπως
θα έπρεπε και τα
δημόσια νοσοκομεία
να αναδιοργανώσουν
τα τμήματα επειγόντων
περιστατικών με
βάση τα πρότυπα
άλλων πιο προηγμένων
δυτικών κρατών;
Μήπως θα έπρεπε
άμεσα να δοθούν
περισσότερα χρήματα
στην υγεία και
το ελληνικό ΕΣΥ
να προχωρήσει
μπροστά από την
κατάσταση μεσαίωνα
που βρίσκεται
τώρα και να οργανωθεί
καλύτερα; Ειδικά
το Τμήμα Επειγόντων
Περιστατικών (ΤΕΠ)
κάθε νοσοκομείου
, ενώ θα έπρεπε να
είναι το πιο οργανωμένο
τμήμα του νοσοκομείου,
εντούτοις είναι
το πιο ανοργάνωτο
σε ΟΛΑ τα δημόσια
Ελληνικά Νοσοκομεία.
Για τα ιδιωτικά
νοσοκομεία δεν
μιλώ, αφού πολλά
ιδιωτικά αν συμβεί
κάτι επείγον στέλνουν
τους ασθενείς
στα δημόσια νοσοκομεία!
Γενικά είναι καλά
ξενοδοχεία, αλλά
όταν ο ασθενής
δει τον λογαριασμό
παθαίνει έμφραγμα…
Μήπως,
όμως θα έπρεπε
και οι ιατροί να
απεργήσουν μια
ημέρα όχι για μισθολογικά
αιτήματα, αλλά
για ένα καλύτερο
ΕΣΥ, πιο οργανωμένο,
που θα παρέχει
ολοκληρωμένη ιατρική
εκπαίδευση, θα
είναι στελεχωμένο
με έμπειρους ιατρούς,
θα έχει όλη την
αναγκαία υλικοτεχνική
υποδομή και όλα
τα μηχανήματα,
και θα είναι στελεχωμένο
με όλο το επαρκές
ιατρονοσηλευτικό
προσωπικό;
Δική
μου συμβουλή σε
όλους τους συναδέλφους
ιατρούς είναι
να φύγουν σε πιο
προηγμένες δυτικές
χώρες και να μείνουν
εκεί. Δεν αξίζει
τον κόπο να περιμένει
κανείς πότε ο υπουργός
υγείας θα ασχοληθεί
με αυτό για το οποίο
τοποθετήθηκε:
την υγεία… Αλλά
και να ασχοληθεί,
στην Ελλάδα το
ΕΣΥ (εθνικό σύστημα
υγείας) είναι 30 χρόνια
πίσω σε σχέση με
τα συστήματα υγείας
άλλων προηγμένων
δυτικών κρατών,
ώστε θα χρειαστούν
πολλά χρόνια να
γίνει εφάμιλλο
με αυτά…